Srebrenica će ostati upamćena kao najgori zločin na evropskom tlu od Drugog svjetskog rata
Danas, 11. jula, obilježava se Međunarodni dan sjećanja na genocid. Ovaj tekst je prvi put objavio Express u julu 2019
Dino Salihović (16), Safet Fejzić (17), Azemir Alispahić (17), Juso Delić (25), Smail Ibrahimović (35) i Sadik Salkić (36).
Ubijeni su u ljeto 1995. godine jer su bili Muslimani. Ubijeni su jer je Ratko Mladić obećao osvetu “Turcima”, ubijeni su zato što jeste Radovan Karadžić sve to mirno posmatrao.
Nakon pada Srebrenice, mnogi civili su završili u srpskom zarobljeništvu, hiljade muškaraca je ubijeno. Mnogi su jednostavno strijeljani i bačeni u jame ili rijeku, ali neki su ubijeni u blizini ratnih linija kako bi se prikrio užasan zločin ubijanja civila. Za ubistvo šestorice civila sa početka teksta osuđeni su pripadnici paravojne jedinice Škorpioni.
Slobodan Medić Boca, komandant Škorpiona, na suđenju je govorio o istoriji svoje jedinice, iako se njegove dve izjave na tu temu donekle razlikuju. Na saslušanju 28. marta 2003. godine izjavio je:
– Jedinica Škorpion formirana je 1991. godine u sastavu Vojske Jugoslavije kao redovna jedinica, a djelovala je na tom području Bosne i Hrvatske. Nakon završetka ratnih operacija u Bosni i Hrvatskoj, prebačen je u Srbiju, a ljudstvo je povučeno. Jezgro jedinice je sačuvano, kako su pravila nalagala i kakve smo instrukcije dobijali i kako da ljudima omogućimo normalan život.
Nekoliko meseci kasnije, 5. decembra, komandant Boke je na isto pitanje dao sledeći odgovor:
– Jedinica Škorpioni osnovana je u maju 1992. godine kao osiguravajuća jedinica “Naftne industrije regiona”, i u tom svojstvu je ostao od 1992. do 1996. godine. Nakon toga, pošto sam tražio da moja jedinica bude u sastavu MUP-a Srbije, Škorpioni su prešli u rezervni sastav Specijalnih antiterorističkih jedinica MUP-a Srbije.
Inače, poznato je da su izvori nafte u istočnoj Slavoniji bili unosan izvor prihoda za predsjednika RSK tokom rata Goran Hadžić i ubijen Željko Ražnatović Arkani objavljeno je u tekstu Srpski nedeljnik Vreme pod nazivom “Scorpion Sting”.
Srpska javnost se nije pojavila veće interesovanje za jedinicu Škorpion sve dok se 2005. godine nije pojavio snimak likvidacije šest Bošnjaka. Do tada se njihovo ime uglavnom povezivalo sa zločinom nad kosovskim Albancima u Podujevu 1999. Godine 2005., odmah nakon što se pojavio snimak likvidacije, u javnosti se govorilo o ulozi srpske države tokom etničkog čišćenja u BiH i genocid u Srebrenici.
Pripadnici Škorpiona vidljivi na snimku uhvaćeni su brzinom munje, i Pero Petrašević čak je dao izjavu u istrazi u kojoj je sve priznao. Dio njegove izjave objavljen je u emisiji Insajder.
– Jednog jutra sam se probudio, ne znam ko me je probudio, ali kad sam pogledao, pošto sam bio gore, Boca mi se obratio – siđi, imam zadatak za tebe. Mislio je na nas, obezbeđenje. Kad sam izašao, vidio sam kamion i onda je rekao, naredio da idemo. Nije rekao gdje, pa su vozači vjerovatno dobili instrukciju da ubiju te ljude. Prvo nisam vidio koliko ih je, tek kasnije sam vidio da ih je šest, ležali su u kamionu. Medić je rekao da su to vojnici, zarobljeni Muslimani. Imali su civilnu odjeću, mislim da jesu jedan ili dvojica su imali vojničke čizme.
31 GODINA OD MASAKRA
360°
Srbi su u Srebrenici ubili i dva Hrvata. Rudolf i Anta pronađeni su u istoj grobnici
Jezivi snimak je dostupan na internetu, iako je godinama bio sakriven u kućnim videotekama, ali je postojala i teorija da negde u Srbiji videoteka izdaje snimak ubistva civila. Uz sve majčine psovke vezane i uplašeni muslimanipucanje iznad glave kao mučenje prije smrti, možda najteža rečenica iz filma je: “Ako zeznete, ideš u bioskopTu je sažeta sva okrutnost i gotovo nezapamćeno zanemarivanje ljudskog života.
Kasnije će Petrašević reći da se kaje zbog svega, da nikada nije planirao da ubije nekoga ko nije imao oružje, ali “naređenja se moraju izvršavati”.
Neverovatno je da će snimak, a nakon toga i suđenje Škorpionima, poslužiti vlastima, odnosno celom establišmentu u Beogradu, uz pomoć sopstvenog pravosuđa relativizuje zločin u Srebrenici i sopstveno učešće u najvećem zločinu na tlu Evrope posle Drugog svetskog rata, stoji u izveštaju uz tekst objavljen na sajtu pescanik.net.
Odmah nakon emitovanja snimka, u Skupštini Republike Srbije pokrenuta je rasprava o genocidu u Srebrenici. Prijedlog zastupnika Žarka Korać i Nataše Mićić o usvajanju deklaracije o Srebrenici, kojom bi se osudili zločini koje su Srbi počinili nad narodom Srebrenice, odbačeno je konsenzusom gotovo svih političkih stranaka u Parlamentu. Tadašnji predsednik Skupštine Srbije odgovorio je na ovu inicijativu Predrag Marković: “Skupština Srbije ne može biti nadležna da raspravlja o pojedinačnom događaju koji se desio van naše teritorije”.
Video je otvorio veoma važno i tabu pitanje u Srbiji, a to je pitanje odgovornosti Srpske pravoslavne crkve. Naime, u videu (na samom početku) možete vidjeti ritual blagoslova pripadnika jedinice Škorpion, neposredno prije odlaska u misiju. Video pokazuje kako Otac GavriloStarešina manastira Privina Glava blagosilja pripadnike jedinice rečima: “Braćo, Turci su se povampirili. Hoće srpske svetinje. Dajte svoju vernu vojsku da potčini neprijateljski narod.”
Kako bi spriječili ozbiljniju raspravu o posljedicama prikazanog snimka, političari i drugi nacionalni radnici pokrenuli su drugu vrstu rasprave o genocidu u Srebrenici. ministar unutrašnjih poslova Dragan Jocić bavila se psihoanalizom: “Bili su infantilni, hteli su da se pohvale.”
Milorad VučelićVisoki funkcioner Socijalističke partije Srbije bavio se pitanjem krivice: “Radi se o nametanju krivice, jer je deseta godišnjica Srebrenice, jer počinju pregovori o statusu Kosova, jer se stvara atmosfera za eventualno hapšenje Mladića. Zato je neko krio ovaj zločin do sada”.
Milorad Milčić iz Srpske radikalne stranke okrivio je dio nevladinih organizacija u Srbiji za pojavljivanje snimka i zatražio da se “utvrdi kakva je povezanost Nataša Kandićdirektorice Fonda za humanitarno pravo Sonja Biserko i Sonja Licht sa prostitucijom i trgovinom bijelim robljem“.
Budući predsednik Srbije Tomislav Nikolić osjećao je emotivni bol zbog javne rasprave o srpskim zločinima tokom ratova: “Boli me što u Srbiji svi pričaju o zločinima koje su počinili Srbi, a niko ne priča o zločinima koje su počinili muslimani. Ako je neko od Srba u RS počinio zločin, kakav je to grijeh za Srbiju.”
Dželatova poezija
Književnost i kultura
Karadžić je još 1971. godine jezivom pjesmom najavio: “Sarajevo će gorjeti kao tamjan”.
Takav je u to vreme bio generalni sekretar Srpske radikalne stranke Aleksandar Vučićbudući premijer i predsjednik Srbije, izjavio je da je “cilj medijske hajke koja se vodi protiv srpskog naroda i države nesmetano hvatanje Ratka Mladića i formalno ukidanje Republike Srpske”.
Objavljivanjem snimka očito je pokrenut proces relativizacije učešća srpske države u genocidu u Srebrenici, ali i, nevjerovatno, proces relativizacije odgovornosti same jedinice Škorpion. Visoki funkcioner Koštuničine Demokratske stranke Srbije, Đorđe Mamula ponudio ovo objašnjenje:
– Na snimku se vidi da su samo dvije osobe pucale na zarobljenike, a ne na cijelu jedinicu. Tada bi samo pojedinci trebali odgovarati.
Mamula je takođe rekao da je moguće da je video prodao neko iz Skorpionea:
– Snimak izgleda strašno i svaki zločin treba osuditi, ali je zanimljivo da se javnosti prikazuju filmovi o strašnom stradanju Srba u Sarajevu, Krajini, u operacijama Oluja i Bljesak. Žrtve treba da budu iste, a o krivici neka odluče sudovi.
Time Škorpioni postaju instrument u procesu dokazivanja nevinosti države, jer se uz pomoć jedinice skida cjelokupna odgovornost za Srebrenicu i za druge počinjene zločine. u ime države Srbije okrivljuje grupu patoloških ličnosti, koje zločine čine samoorganizovano, bez pomoći države i bez motiva. Naime, uprkos brojnim dokazima (snimci, izjave svedoka), država Srbija će uz pomoć sopstvenog pravosuđa „dokazati“ da ona i njen državni organi nisu učestvovali u masakru u Srebrenici, ali da su zločine počinile paravojne formacije koje praktično nisu bile pod komandom Srbije, a ni Republike Srpske.
U presudi koju je u aprilu 2007. godine donijelo vijeće pod predsjedavanjem sudije Gordane Bozilović Petrović spominje se teza da je u osnivanju ove jedinice možda učestvovala međunarodno nepriznata strana Republika Srpska Krajinašto malo krivi za to nepostojeća kreacija.
šef UNPROFOR-a za Bosnu i Hercegovinu
360°
Ko je francuski general na fotografiji sa Antom Gotovinom? Odigrao je sramnu ulogu u Srebrenici
Do kakvih je zaključaka došlo vijeće pod predsjedavanjem sudije Bozilović-Petrović? Predsjedavajuća se bavila prirodom rata u Bosni i Hercegovini, zatim porijeklom žrtava, kao i jedinicom Škorpioni, njihovim nastankom i aktivnostima, što nije bio posao suda. Predsjedavajuća je zaključila da je rat u Bosni i Hercegovini bio građanski, komplikovan po svojoj prirodi, te da je teško utvrditi tačno porijeklo jedinice Škorpion, porijeklo žrtava… Dodatno, u presudi za ubistvo šest osoba iz Srebrenicesud će utvrditi i da ubijeni ne pripadaju žrtvama Srebrenice. Naime, sud nije mogao jasno utvrditi odakle su žrtve, uprkos brojnim izjavama porodica i rođaka žrtava. Porodice žrtava su na sudu svjedočile da su žrtve dovezene u Trnovo iz Srebrenice, iz koje su nestale nakon ulaska srpskih snaga u taj grad.
Suština presude je pokušaj da se država Srbija udalji od ove jedinice, koja je na ovaj ili onaj način bila njen zvanični deo. Brojne su indicije o direktnoj umiješanosti Srbije u genocid u Srebrenici. Tako u filmu Lazara Stojanovića “Škorpioni, spomenar”, emitovanom na Televiziji B92 na dan presude, jedan od sagovornika kaže da su vozila u kojima su zarobljenici odvedeni na streljanje imala policijske tablice MUP-a Srbije sa brojevima M-606-…
O tome govori sudbina jedinice Scorpion pristup demokratske države Srbijekoja uz pomoć svojih sudova, medija, uz učešće cijele elite, pokušava dokazati svojoj i međunarodnoj javnosti da nema nikakve veze sa zločinima počinjenim tokom devedesetih godina na prostoru bivše Jugoslavije. Svi mogu biti krivi, ali ne i država Srbija. Za ubistva, od Hrvatske preko Bosne do Kosova, krive su misteriozne paravojne formacije, koje su same nastale u ratnim zonama, bez pomoći države. Etničko čišćenjeispada da su izvršeni na opštinskom nivou, a sami zločini su počinili isključivo bolesni umovi pojedinaca. Upravo je to slučaj sa Škorpijom paradigma takve prakse.
Ovu jedinicu je od osnivanja do kraja kontrolisala država Srbija. Njeno osnivanje je obavljeno pod budnim okom visokih zvaničnika srpske policije, koja ga je na kraju i formalno raspustila. Međutim, javnost Srbije, njeni sudovi, političke stranke i javni funkcioneri zainteresovani su samo za nevinost države. Ista zemlja koja je formirala jedinicu Škorpion uspješno je “dokazala” vlastitu nevinost u sudskim postupcima, pred svojim sudom.
